Tác dụng của quả mận
Báo Sức khỏe & Đời sống dẫn lời BS. Nguyễn Huy Hoàng cho biết, quả mận từ xa xưa được coi như vị thuốc có nhiều tác dụng tốt với sức khỏe. Trong Đông y, không chỉ quả mận mà hạt mận, rễ cây mận đều là những vị thuốc quý, trong đó phần thịt quả mận được gọi là Lý tử nhục. Phần thịt quả này được các tài liệu cổ ghi chép là có vị chua, ngọt, tính bình, đi vào kinh can và tỳ.
Phần thịt quả mận tác dụng thanh can, làm sạch vị, sinh tân chỉ khát, lợi thủy tiêu thũng, tả can tán kết. Quả mận có thể được sử dụng trong hỗ trợ điều trị các chứng âm hư nội nhiệt, cốt chưng triều nhiệt, thủy thũng cổ trướng, tiêu khát, các chứng hầu họng khô đau, dưỡng nhan, trị các chứng nám da, sạm da…
Một điều thú vị là đa phần các tài liệu có ghi chép quả mận có tính bình tức không nóng cũng không mát, thậm chí còn có thể sinh tân chỉ khát, nhưng khi ăn mận nhiều người lại cảm thấy loại quả này có vị nóng, sở dĩ có điều này là do ăn nhiều mận sẽ gây tình trạng thấp trệ, thấp tà tích tụ lại sinh nhiệt, bốc lên mà gây các chứng nhiệt miệng, mụn nhọt… Chính vì thế mà các y gia xưa cũng xếp mận vào loại "bất khả đa thực" tức là không được ăn quá nhiều.
Quả mận tốt cho sức khỏe nhưng không phải ai cũng ăn được
Những người không nên ăn quả mận
Quả mận tuy mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng không phải lúc nào cũng là lựa chọn tốt cho mọi thể trạng. Dựa trên các tác dụng phụ đã được khoa học và kinh nghiệm chứng minh, dưới đây là những nhóm người cần đặc biệt lưu ý khi có ý định ăn mận.
Cơ địa nhiệt, nóng
Báo Lao động dẫn nguồn trang Webmd cho biết, đối với những người có cơ địa nhiệt, nóng thì chỉ cần ăn vài quả mận là có thể xảy ra các hiện tượng nóng trong, nhiệt miệng, mụn nhọt, nổi mụn, phát ban... Chính vì vậy, những ai có cơ địa nóng cần hạn chế ăn loại quả này.
Người đang đói
Mận chứa hàm lượng axit cao nên ăn lúc đói sẽ làm tăng lượng axit trong dạ dày, dẫn đến tổn thương niêm mạc dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản.
Nếu duy trì thói quen ăn mận khi đói thì sẽ làm tăng viêm loét ở thành dạ dày, từ đó dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như: barret thực quản hay thậm chí là ung thư thực quản.
Người có tiền sử hoặc đang mắc bệnh lý dạ dày
Đây là nhóm đối tượng cần hết sức thận trọng khi ăn mận, đặc biệt là những quả còn xanh hoặc quá chua, chứa nhiều acid hữu cơ (như acid citric và malic). Khi ăn vào, lượng acid này có thể gây tăng tiết acid dịch vị, làm trầm trọng thêm tình trạng viêm loét dạ dày tá tràng.
Đối với những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm, hay bị trào ngược acid, ăn mận khi đói hoặc ăn quá nhiều có thể dẫn đến cảm giác khó chịu, nóng rát vùng thượng vị.
Nếu thuộc nhóm này, tốt nhất nên hạn chế hoặc tránh ăn mận, đặc biệt là mận chưa chín. Nếu muốn ăn, chỉ nên ăn 2 - 3 quả mận sau bữa ăn chính và không ăn khi đói.
Người bị sỏi thận (đặc biệt là sỏi canxi oxalate)
Báo Sức khỏe & Đời sống dẫn lời ThS. BS Nguyễn Minh Hiền cho biết, mận chứa một lượng oxalate (acid oxalic) nhất định. Oxalate là hợp chất có khả năng kết hợp với canxi trong nước tiểu để tạo thành tinh thể canxi oxalate, đây là loại sỏi thận phổ biến nhất.
Đối với những người có tiền sử sỏi thận hoặc có cơ địa dễ hình thành sỏi canxi oxalate, việc ăn nhiều thực phẩm giàu oxalate như mận có thể làm tăng nguy cơ tái phát hoặc hình thành sỏi mới.
Người bệnh sỏi thận nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để điều chỉnh chế độ ăn uống, bao gồm cả lượng mận được phép tiêu thụ. Uống đủ nước là biện pháp quan trọng để pha loãng nồng độ các chất tạo sỏi.
Người đang dùng thuốc
Trong quả mận nhiều chất dinh dưỡng, mận có thể ảnh hưởng đến tác dụng của một số loại thuốc khi ăn nhiều. Những người vừa trải qua phẫu thuật càng không nên ăn mận.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, chúng ta chỉ nên ăn từ 5 - 10 quả/ngày để tránh những hậu quả không tốt cho sức khỏe. Do vậy không nên ăn quá 50 quả trong 1 tuần vì hàm lượng đường cao trong quả sẽ làm tăng lượng đường trong máu, vốn là môi trường thuận lợi cho các loại vi khuẩn phát triển, nhất là tụ cầu, nguyên nhân gây nên tình trạng mụn nhọt.
Ngoài ra, trước khi ăn mận nên ngâm trong nước muối pha loãng từ 15-20 phút để an toàn hơn. Để hạn chế tính nóng của mận, nên ăn mận tươi, không chấm quá nhiều muối.
